Cập nhật lần cuối 6 tháng 11, 2026
Quy định và số liệu từ nguồn khác được kiểm tra ngày 6 tháng 11, 2026. Chúng thay đổi theo thời gian, nên hãy đối chiếu với nguồn gốc trước khi dựa vào.
Thông tin chung, không phải tư vấn thuế hay pháp lý. Quy định phụ thuộc vào quốc gia và hoàn cảnh của bạn, nên việc gì kéo theo hệ quả về thuế hay pháp lý thì hãy hỏi kế toán viên.
Câu chữ mà hóa đơn reverse charge của EU phải có là hai từ "Reverse charge", cùng cả hai mã số VAT và không cộng thêm VAT. Điều 226(11a) của Chỉ thị VAT quy định ghi chú này. Có thể dùng một câu đầy đủ hơn miễn là có hai từ đó, ví dụ: "Reverse charge: VAT to be accounted for by the customer under Article 196 of Directive 2006/112/EC." (Reverse charge: khách hàng tự kê khai VAT theo Điều 196 của Chỉ thị 2006/112/EC.)
Vì Việt Nam không thuộc EU nên không có bản chính thức bằng tiếng Việt của ghi chú này. Hãy giữ nguyên "Reverse charge" bằng tiếng Anh trong dấu ngoặc kép, và nếu cần, ghi thêm "cơ chế tự tính thuế" bên cạnh để người đọc ở Việt Nam hiểu.
Nên ghi câu chữ nào trên hóa đơn reverse charge?
Câu chữ trên hóa đơn reverse charge có thể ngắn như chính ghi chú đó. Điều 226(11a) yêu cầu ghi chú "Reverse charge" khi khách hàng là bên chịu trách nhiệm nộp VAT, và trang về lập hóa đơn của Ủy ban châu Âu nhắc lại điều này. Một trong hai câu sau đều dùng được cho dịch vụ bán cho doanh nghiệp ở nước EU khác:
Reverse charge
"Reverse charge": khách hàng tự kê khai VAT theo Điều 196 của Chỉ thị 2006/112/EC.
Câu dài xứng đáng với chỗ nó chiếm. Câu này cho bộ phận kế toán của khách hàng biết phải làm gì, và giúp bạn khỏi phải trả lời một email hỏi lại.
Ví dụ hóa đơn reverse charge
Đây là một ví dụ giả định, với mã số VAT chỉ là chỗ giữ chỗ. Một chuyên gia tư vấn phần mềm ở một nước EU lập hóa đơn cho một công ty ở nước khác cho 30 giờ với đơn giá €80.
Hóa đơn INV-2026-0108. Phát hành ngày 2 tháng 4, 2026. Cung cấp trong tháng 3 năm 2026.
Từ: Quay Software Ltd, mã số VAT AA000000000.
Đến: Tern Logistics GmbH, mã số VAT BB000000000.
| Mô tả | SL | Đơn giá | Chưa thuế | VAT |
|---|---|---|---|---|
| Tư vấn phần mềm, tháng 3 năm 2026 | 30 giờ | €80,00 | €2.400,00 | Reverse charge |
| Tổng phải trả | €2.400,00 | €0,00 |
Reverse charge: VAT to be accounted for by the customer under Article 196 of Directive 2006/112/EC. (Khách hàng tự kê khai VAT theo Điều 196 của Chỉ thị 2006/112/EC.)
Khách hàng trả €2.400 và tự kê khai VAT theo thuế suất của nước mình. Hướng dẫn lập hóa đơn cho khách hàng EU cho thấy phần phép tính ở phía khách hàng.
Giao dịch nào cần câu chữ nào?
Câu chữ đúng phụ thuộc vào loại giao dịch, và "Reverse charge" chỉ là nhãn đúng cho một số trong đó.
| Giao dịch | Hóa đơn ghi gì | Cơ sở |
|---|---|---|
| Dịch vụ cho doanh nghiệp ở nước EU khác | "Reverse charge" | Điều 44, 196 và 226(11a) |
| Hàng hóa cho doanh nghiệp ở nước EU khác | Dẫn chiếu quy định miễn thuế, không phải "Reverse charge" | Điều 138 và 226(11) |
| Reverse charge trong nước, như xây dựng hoặc phế liệu, ở nước có áp dụng | "Reverse charge", cộng thêm những gì quy định quốc gia bổ sung | Điều 199 và 226(11a) |
| Công ty ở giữa trong giao dịch hàng hóa tam giác | "Reverse charge" | Vụ C-247/21 |
| Dịch vụ cho doanh nghiệp ngoài EU | Không có câu chữ cố định của EU. Áp dụng quy định của nước bạn | Điều 44 và 219a |
| Dịch vụ xây dựng ở Anh | Xem phần về Anh ở dưới | VAT Act 1994, mục 55A |
Với hàng hóa, ghi chú dẫn chiếu đến quy định miễn thuế. Chú giải của Ủy ban chấp nhận riêng từ "Exempt", nhưng một dẫn chiếu thì rõ ràng hơn:
Exempt intra-Community supply of goods: Article 138(1), Directive 2006/112/EC. (Giao hàng nội khối được miễn thuế: Điều 138(1), Chỉ thị 2006/112/EC.)
Với dịch vụ cho doanh nghiệp ngoài EU, một câu đơn giản là đủ. Hãy đối chiếu với hướng dẫn của cơ quan thuế nước bạn:
No EU VAT charged. Services supplied to a business established outside the EU (Article 44, Directive 2006/112/EC). (Không tính VAT của EU. Dịch vụ cung cấp cho doanh nghiệp đặt trụ sở ngoài EU.)
Câu chữ reverse charge của Anh khác ở điểm nào?
Câu chữ reverse charge của Anh chủ yếu xuất hiện trong cơ chế reverse charge trong nước cho dịch vụ xây dựng và công trình. Hướng dẫn kỹ thuật của HMRC yêu cầu bên cung cấp ghi mọi thông tin mà hóa đơn VAT thường có, lưu ý rằng reverse charge được áp dụng và khách hàng phải kê khai VAT, đồng thời nêu số VAT phải nộp, hoặc thuế suất nếu không thể hiển thị số tiền. VAT không bao giờ được cộng vào số tiền thu.
HMRC đưa ra các ví dụ câu chữ sau đáp ứng yêu cầu:
Áp dụng mục 55A của VAT Act 1994
S55A VATA 94 applies
Khách hàng nộp VAT cho HMRC
Đây là một ví dụ giả định. Một nhà thầu phụ lập hóa đơn £1.000 tiền nhân công với thuế suất 20%. Nhà thầu chính trả £1.000 và tự kê khai £200 với HMRC, nên ghi chú trên hóa đơn như sau:
Reverse charge: customer to pay the VAT to HMRC. VAT to account for: £200.00 at 20%. (Khách hàng nộp VAT cho HMRC. VAT phải kê khai: £200,00 ở mức 20%.)
Doanh nghiệp Anh bán dịch vụ cho doanh nghiệp ở EU ở vào vị trí khác. Notice 741A coi hầu hết các giao dịch đó nằm ngoài phạm vi VAT của Anh, và khách hàng tự kê khai thuế theo quy định của nước mình.
Danh sách kiểm tra hóa đơn reverse charge
Hãy chạy qua danh sách kiểm tra hóa đơn reverse charge này trước khi gửi hóa đơn dịch vụ xuyên biên giới trong EU.
- Khách hàng là doanh nghiệp ở nước EU khác, và dịch vụ không thuộc loại có quy tắc nơi cung cấp riêng, như công việc trên công trình.
- Mã số VAT của khách hàng hợp lệ trong VIES, và bạn đã lưu lại kết quả.
- Mã số VAT của bạn có trên hóa đơn.
- Mã số VAT của khách hàng có trên hóa đơn, kèm mã quốc gia.
- Hai từ "Reverse charge" xuất hiện trên hóa đơn.
- Không cộng thêm VAT, nên tổng bằng số tiền chưa thuế.
- Đây là hóa đơn đầy đủ với các trường chuẩn của hóa đơn VAT, không phải hóa đơn đơn giản hóa, loại mà Điều 238(3) loại trừ.
- Hóa đơn được phát hành chậm nhất vào ngày 15 của tháng sau tháng cung cấp (Điều 222).
- Giao dịch được đánh dấu để đưa vào EC Sales List và đúng ô của tờ khai VAT.
Những sai sót gây rắc rối
- "VAT 0%" mà không có ghi chú. Số không đứng một mình trông giống một giao dịch miễn thuế hoặc thuế suất 0%, và không cho biết ai nợ thuế.
- Để đó sửa sau. Trong vụ C-247/21, Luxury Trust Automobil, Tòa án Công lý phán quyết rằng hóa đơn giao dịch tam giác thiếu hai từ "Reverse charge" không thể được sửa sau đó bằng một văn bản bổ sung. Vụ việc này nói về giao dịch tam giác, nhưng nó cho thấy hai từ đó có sức nặng đến mức nào.
- Tính VAT cho chắc. Khi Điều 196 được áp dụng, khách hàng nợ VAT. Cộng VAT của bạn vào sẽ tạo ra một hóa đơn sai và phải điều chỉnh.
- Ghi chú được in trên mọi hóa đơn. Mẫu có sẵn dòng "Reverse charge" cố định sẽ đưa một tuyên bố sai vào các giao dịch trong nước của bạn.
- Dùng cho khách hàng cá nhân. Cá nhân không thể tự kê khai VAT theo cơ chế này, nên họ trả VAT của bạn.
Câu chữ reverse charge trên hóa đơn ERPFlow
Trong ERPFlow, ghi chú đến từ thuế suất trên dòng. Trong Cài đặt > Thuế suất, tạo một thuế suất loại Cơ chế tự tính thuế ở mức 0%, và chọn nó trên các dòng hóa đơn cần áp dụng. Loại thuế chỉ là nhãn, nên phần trăm bạn nhập mới là thứ khiến dòng không có thuế. Gói Free chứa một thuế suất duy nhất, nên muốn thêm thuế suất này bên cạnh thuế suất tiêu chuẩn thì cần gói Starter trở lên.
- Nội dung được in: một dòng "Reverse Charge 0%" trong phần tổng, cùng mã số VAT của bạn và mã số VAT từ hồ sơ khách hàng. Nhãn theo ngôn ngữ của hóa đơn, nên PDF tiếng Đức ghi "Reverse-Charge".
- Câu dài hơn: thêm vào Ghi chú, phần này được in trên PDF.
- Hàng hóa miễn thuế: dùng thuế suất loại Miễn thuế, và ghi dẫn chiếu Điều 138 vào Ghi chú.
- Nếu bạn quên: hóa đơn đã phát hành không thể chỉnh sửa. Dùng Đánh dấu đã hủy, rồi Nhân bản, và phát hành bản đã sửa với số mới.
ERPFlow không quyết định khi nào áp dụng cơ chế tự tính thuế, không tra cứu VIES, và không điền EC Sales List của bạn. Còn một giới hạn nữa với hóa đơn điện tử theo chuẩn EU: bản xuất XML Peppol gán danh mục chỉ dựa trên thuế suất, nên dòng 0% được xuất là thuế suất 0% (danh mục Z) mà không có lý do miễn thuế, kể cả khi bạn đã chọn Cơ chế tự tính thuế. Ghi chú của bạn đi kèm trong tệp, nhưng danh mục reverse charge của Peppol không được thiết lập, nên hãy trao đổi với nhà cung cấp dịch vụ Peppol của bạn nếu khách hàng cần.