Son güncelleme: 6 Kasım 2026
Diğer kaynaklardan alınan kurallar ve rakamlar 6 Kasım 2026 tarihinde kontrol edildi. Bunlar değişebilir; güvenmeden önce kaynağından doğrulayın.
Genel bilgilendirmedir, vergi ya da hukuk danışmanlığı değildir. Kurallar ülkenize ve durumunuza göre değişir; vergi ya da hukuk sonucu doğuran her konuyu muhasebecinizle kontrol edin.
Bir AB tersine yükümlülük faturasının taşıması gereken ifade, iki KDV numarası ve eklenmemiş KDV ile birlikte "Reverse charge" sözcükleridir. Bu ibareyi KDV Direktifi'nin 226(11a). maddesi belirler. Bu sözcükler yer aldığı sürece daha uzun bir cümle de olur, örneğin: "Reverse charge: KDV, 2006/112/EC sayılı Direktif'in 196. maddesi uyarınca müşteri tarafından hesaplanacaktır."
Resmî AB ibaresinin Türkçe karşılığı yoktur, çünkü Türkiye bir AB üyesi değildir ve Direktif'in Türkçe sürümü bulunmaz; bu yüzden aşağıda ibarenin kendisi İngilizce bırakılmıştır. ERPFlow'un uygulamadaki vergi türü etiketi ise "Tersine yükümlülük"tür.
Tersine yükümlülük faturasına hangi ifade yazılır?
Tersine yükümlülük faturasındaki ifade, ibarenin kendisi kadar kısa olabilir. 226(11a). madde, KDV'den müşteri sorumlu olduğunda "Reverse charge" ibaresini şart koşar ve Avrupa Komisyonu'nun fatura sayfası bunu yineler. Başka bir AB ülkesindeki işletmeye satılan hizmetler için şunlardan biri işe yarar:
Reverse charge
Reverse charge: KDV, 2006/112/EC sayılı Direktif'in 196. maddesi uyarınca müşteri tarafından hesaplanacaktır.
Uzun olan yerini hak eder. Müşterinin muhasebe ekibine ne yapacağını söyler ve size e-postayla gelecek bir soruyu önler.
Tersine yükümlülük faturası örneği
Aşağıdaki örnek uydurmadır; KDV numaraları yer tutucudur. Bir AB ülkesindeki yazılım danışmanı, başka bir ülkedeki şirkete saati 80 €'dan 30 saat faturalıyor.
Fatura INV-2026-0108. Düzenleme tarihi 2 Nisan 2026. Teslim: Mart 2026.
Satıcı: Quay Software Ltd, KDV numarası AA000000000.
Alıcı: Tern Logistics GmbH, KDV numarası BB000000000.
| Açıklama | Miktar | Birim fiyat | Net | KDV |
|---|---|---|---|---|
| Yazılım danışmanlığı, Mart 2026 | 30 sa | 80,00 € | 2.400,00 € | Reverse charge |
| Ödenecek toplam | 2.400,00 € | 0,00 € |
Reverse charge: KDV, 2006/112/EC sayılı Direktif'in 196. maddesi uyarınca müşteri tarafından hesaplanacaktır.
Müşteri 2.400 € öder ve KDV'yi kendi ülkesinin oranıyla beyan eder. Hesabın o tarafını AB'deki müşterilere fatura kesme rehberi gösterir.
Hangi satış hangi ifadeyi gerektirir?
Doğru ifade satışın türüne bağlıdır ve "Reverse charge" bunların yalnızca bazıları için doğru etikettir.
| Satış | Faturada ne yazar | Dayanak |
|---|---|---|
| Başka bir AB ülkesindeki işletmeye hizmet | "Reverse charge" | 44., 196. ve 226(11a). maddeler |
| Başka bir AB ülkesindeki işletmeye mal | "Reverse charge" değil, muafiyete atıf | 138. ve 226(11). maddeler |
| Ülkenizin uyguladığı yerde inşaat veya hurda gibi yurt içi tersine yükümlülük | "Reverse charge" ve ulusal kuralların ekleyeceği her şey | 199. ve 226(11a). maddeler |
| Mal satışı içeren üçgen işlemde aradaki şirket | "Reverse charge" | C-247/21 sayılı dava |
| AB dışındaki işletmeye hizmet | Sabit bir AB ifadesi yok. Kendi ülkenizin kuralları geçerlidir | 44. ve 219a maddeler |
| Birleşik Krallık inşaat hizmetleri | Aşağıdaki Birleşik Krallık bölümüne bakın | VAT Act 1994, 55A bölümü |
Mallarda ibare muafiyete atıf yapar. Komisyonun açıklayıcı notları tek başına "Muaf" sözcüğünü de kabul eder, ama bir atıf daha nettir:
Topluluk içi muaf mal teslimi: Direktif 2006/112/EC, 138(1). madde.
AB dışındaki bir işletmeye hizmette sade bir cümle yeterlidir. Kendi vergi idarenizin rehberine göre kontrol edin:
AB KDV'si hesaplanmamıştır. Hizmetler, AB dışında yerleşik bir işletmeye sunulmuştur (Direktif 2006/112/EC, 44. madde).
Birleşik Krallık'taki tersine yükümlülük ifadesi nasıl farklıdır?
Birleşik Krallık'taki tersine yükümlülük ifadesi çoğunlukla bina ve inşaat hizmetlerindeki yurt içi tersine yükümlülükte gündeme gelir. HMRC'nin teknik rehberi, tedarikçinin bir KDV faturasında normalde görünen her şeyi göstermesini, tersine yükümlülüğün geçerli olduğunu ve KDV'yi müşterinin hesaplaması gerektiğini belirtmesini, muaccel KDV tutarını ya da tutar gösterilemiyorsa oranı yazmasını ister. KDV hiçbir zaman tahsil edilen tutara eklenmez.
HMRC, gerekliliği karşılayan şu örnek ifadeleri verir:
1994 tarihli VAT Act, 55A bölümü uygulanır
S55A VATA 94 applies
KDV, müşteri tarafından HMRC’ye ödenecektir
Aşağıdaki örnek uydurmadır. Bir alt yüklenici %20 oranıyla 1.000 £'luk işçilik faturalıyor. Yüklenici 1.000 £ öder ve 200 £'u HMRC'ye kendisi beyan eder; bu yüzden faturadaki not şöyle olur:
Tersine yükümlülük: KDV, müşteri tarafından HMRC’ye ödenecektir. Hesaplanacak KDV: 200,00 £, %20 oranında.
AB'deki bir işletmeye hizmet satan Birleşik Krallık işletmesi farklı bir durumdadır. 741A sayılı Bildirim bu satışların çoğunu Birleşik Krallık KDV'sinin kapsamı dışında sayar ve müşteri vergiyi kendi ülkesinin kurallarına göre hesaplar.
Tersine yükümlülük faturası kontrol listesi
Sınır ötesi bir AB hizmet faturasını göndermeden önce bu tersine yükümlülük faturası kontrol listesini uygulayın.
- Müşteri başka bir AB ülkesindeki bir işletmedir ve hizmet, bina üzerindeki iş gibi kendi hizmet yeri kuralı olan bir hizmet değildir.
- Müşterinin KDV numarası VIES'te geçerlidir ve sonucu sakladınız.
- KDV numaranız faturadadır.
- Müşterinin KDV numarası ülke önekiyle birlikte faturadadır.
- "Reverse charge" sözcükleri faturada yer alır.
- KDV eklenmemiştir; yani toplam net tutara eşittir.
- Bu, 238(3). maddenin dışladığı basitleştirilmiş fatura değil, standart KDV faturası alanlarını taşıyan tam bir faturadır.
- Teslimi izleyen ayın 15'inden geç olmayacak şekilde düzenlenmiştir (222. madde).
- Satış, EC Sales List'iniz ve KDV beyannamenizin doğru kutusu için işaretlenmiştir.
Soruna yol açan hatalar
- İbaresiz "KDV %0". Tek başına sıfır, muaf veya sıfır oranlı bir satış gibi okunur ve vergiyi kimin borçlandığını söylemez.
- Sonra düzeltirim demek. C-247/21 sayılı Luxury Trust Automobil davasında Adalet Divanı, "Reverse charge" sözcüklerini taşımayan bir üçgen satış faturasının sonradan yapılan bir beyanla düzeltilemeyeceğine hükmetti. Dava üçgen satışlarla ilgilidir, ama iki sözcüğün ne kadar ağırlık taşıyabildiğini gösterir.
- Garanti olsun diye KDV hesaplamak. 196. maddenin geçerli olduğu yerde KDV'yi müşteri öder. Kendi KDV'nizi eklemek, düzeltilmesi gereken yanlış bir fatura üretir.
- İbarenin her faturada basılı olması. Sabit bir "Reverse charge" satırı olan şablon, yurt içi satışlarınıza yanlış bir beyan yazar.
- Özel müşterilerde kullanmak. Gerçek kişi bu mekanizmada KDV hesaplayamaz; bu yüzden sizin KDV'nizi öder.
ERPFlow faturasında tersine yükümlülük ifadesi
ERPFlow'da ibare, satırdaki vergi oranından gelir. Ayarlar > Vergi oranları altında türü Tersine yükümlülük olan %0'lık bir oran oluşturun ve geçerli olduğu fatura satırlarında seçin. Tür bir etikettir; satırın vergisiz kalmasını sağlayan, girdiğiniz yüzdedir. Free plan tek bir vergi oranı tutar; bu yüzden bunu standart oranın yanına eklemek için Starter veya üstü gerekir.
- Basılanlar: toplamlarda "Reverse Charge 0%" satırı, KDV numaranız ve müşteri kaydındaki KDV kimlik numarası. Etiket faturanın diline uyar; yani Almanca bir PDF "Reverse-Charge" der.
- Daha uzun cümle: Notlar'a ekleyin; Notlar PDF'te basılır.
- Muaf mallar: türü Muaf olan bir oran kullanın ve 138. madde atfını Notlar'a yazın.
- Unuttuysanız: kesilmiş bir fatura düzenlenemez. İptal olarak işaretle'yi, ardından Çoğalt'ı kullanın ve düzeltilmiş kopyayı yeni bir numarayla kesin.
ERPFlow tersine yükümlülüğün ne zaman geçerli olduğuna karar vermez, VIES sorgusu yoktur ve EC Sales List'inizi doldurmaz. AB e-faturalarında bir sınır daha var: Peppol XML dışa aktarımı kategoriyi yalnızca orandan belirler; bu yüzden Tersine yükümlülük seçmiş olsanız bile %0'lık satır muafiyet gerekçesi olmadan sıfır oranlı (kategori Z) olarak çıkar. Notlarınız dosyayla birlikte gider, ancak Peppol'un tersine yükümlülük kategorisi ayarlanmaz; bir müşteri buna ihtiyaç duyarsa e-fatura operatörünüzle konuşun.